Cây Giao hay còn gọi là A giao, San hô xanh, Cây xương khô, Cành giao. Cây có tên khoa học là Euphorbia tirucalli. Thuộc họ Thầu dầu (Euphorbiaceae). Dược liệu được dùng để chữa các bệnh như hỗ trợ làm giảm cơn đau xương khớp và viêm xoang.
1. Giới thiệu chung về cây Giao
1.1. Mô tả dược liệu
Cây giao có thân to, chiều cao từ 4 – 8m. Cành mọc nhiều, có xu hướng mọc vòng xung quanh thân, màu lục, ít lá hoặc không lá có hình dạng như cành san hô.
Lá cây ngắn, chiều dài khoảng 12 – 16mm, rộng 2mm, rụng sớm nên hiếm khi nhìn thấy lá của cây. Hoa nhỏ và thường mọc thành cụm. Quả nang, có lông phủ nhưng ít, hạt hình trái xoan và nhẵn.
1.2. Bộ phận dùng
Toàn cây.
1.4. Phân bố, sinh thái
Cây có nguồn gốc từ Châu Phi. Hiện tại, cây xương khô đã được di thực vào nước ta để làm cảnh và làm dược liệu
Có thể thu hái cây quanh năm, có thể dùng cây xương khô ở dạng phơi khô hoặc dùng tươi.
1.4. Thành phần hóa học của cây Giao
Cây Giao có chứa các thành phần như: euphorbon, isoeuphorol, cycloeucalenol, Y – taraxasteryl acetat, triterpen cycloeuphordenol, resiniferonol, alcol ingenol,…
2. Công dụng của cây Giao
Vị hơi chua, cay, hơi có độc, tính mát. Cây có tác dụng giải độc, tiêu viêm, sát trùng, khu phong và kích sữa.
Theo nghiên cứu, cao Ethanol từ cây có tác dụng ức chế trung khu thần kinh, giúp hạn chế co giật và giảm đau. Ngoài ra, cao còn có khả năng ức chế vi khuẩn Staphylococcus aureus và Bacillius subtilis.
Chú ý: Nhựa của cây có độc, có thể gây mù mắt nếu để dây vào mắt. Vì vậy khi sử dụng cần thận trọng.
Rễ và cành của cây thường được dùng bằng cách sắc hoặc giã nát, còn mủ được dùng ở ngoài da. Cây giao có độc nên cần tránh dùng liều cao, ngay cả khi dùng ngoài.
Cây được sử dụng nhiều trong y học cổ truyền ở các nước:
- Tại Thái Lan, nhân dân dùng mủ tươi của cây để loại bỏ mụn cóc và u mềm lây.
- Tại Ấn Độ, nhựa cây cũng được dùng để trị mụn cóc. Ngoài ra nguyên liệu này còn có khả năng cải thiện hen suyễn, đau dây thần kinh, đau nhức xương khớp do thấp khớp, đau răng, ho, đau tai,…
- Tại Trung Quốc, thảo dược này được dùng để chữa nấm da, sản phụ thiếu sữa và đau nhức xương khớp.
- Tại Indonesia, nhân dân dùng nhựa cây để loại bỏ mụn mủ, bướu, các bệnh ngoài da và dùng làm thuốc tẩy.
- Ở nước ta, cây giao được dùng để trị liệt dương, táo bón và một số bệnh ngoài da. Một số nơi còn dùng để chữa đau răng, trĩ nội/ trĩ ngoại và lở loét mũi.
3. Bài thuốc có chứa cây Giao
3.1. Bài thuốc chữa đau răng
Dùng 50g cành giao rửa sạch, ngâm trong cồn 90 độ 100ml vài ngày. Sau đó dùng nước ngậm để sát khuẩn răng và nhổ đi. Ngày thực hiện 3 – 4 lần liên tục trong vài ngày để làm giảm cơn đau răng.
3.2. Bài thuốc trị viêm xoang
Lấy cành Giao đun với 1 nước, trùm khăn xông.
3.3. Bài thuốc chữa mụn thịt và mụn cóc
- Chuẩn bị: Mủ cây giao (nên dùng mủ mới, không nên để mủ lâu vì có thể giảm tác dụng điều trị).
- Thực hiện: Dùng tăm bông thoa mủ cây giao vùng nốt mụn cóc. Thực hiện 2 – 3 lần/ ngày.
- Chú ý: Không nên dùng trên diện rộng, áp dụng khoảng 1 tuần sẽ thấy mụn thịt rơi ra. Nếu không có tiến triển, bạn nên đến bệnh viện để được tư vấn về cách loại bỏ mụn.
3.4. Bài thuốc chữa bong gân và sưng tay chân
- Chuẩn bị: 1 nắm cành cây xương khô tươi.
- Thực hiện: Đem rửa sạch, để ráo nước, bọc trong bao nilon và đập dập. Sau đó đắp thuốc lên vùng khớp sưng đau.
4. Những điều cần lưu ý khi dùng cây xương khô
Khi dùng cây xương khô chữa bệnh, bạn cần chú ý những điều sau:
- Nhựa từ cây giao có khả năng gây độc, nếu để tiếp xúc vào mắt có thể làm mất thị lực vĩnh viễn.
- Ở một số làn da nhạy cảm, áp dụng các bài thuốc từ mủ của cây có thể gây kích ứng da nặng (phồng rộp, phát ban, nổi mụn nước,…)
- Các bài thuốc từ cây xương khô còn có thể gây bỏng rát cổ họng, lưỡi, niêm mạc miệng, loét dạ dày, tiêu chảy, buồn nôn, nôn mửa, đau bụng,…
- Có thể tương tác với thuốc ho và gây ra các tác dụng phụ nguy hiểm.
- Độ an toàn của dược liệu chưa được thiết lập đối với trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai.
