Cây Gừa là một trong những loại cây cảnh đẹp và phổ biến tại Việt Nam. Hiện nay, cây được trồng ở rất nhiều nơi. Từ nhà ở gia đình đến những nơi công cộng như phủ, đình hay miếu đều trồng loại cây này. Chúng đã quá đỗi quen thuộc đối với những yêu cây cảnh.
Cây Gừa còn có tên gọi khác là cây Si. Chúng là một trong bốn cây được xếp vào bộ tứ linh “Đa – Sung – Sanh – Si”. Cây được trồng làm tiểu cảnh, cây xanh đô thị hoặc cắt tỉa tạo dáng bonsai.
Nguồn gốc
Cây Gừa có tên khoa học Ficus microcarpa, thuộc họ dâu tằm Moraceae. Trong Tiếng Anh, chúng được gọi với nhiều cái tên như: Chinese Banyan, Indian Laurel, Malayan Banyan hoặc Curtain Fig. Cây có nguồn gốc xuất xứ từ các nước Đông Nam Á và Australia. Tại Việt Nam, chúng ta có thể bắt gặp loại cây này ở rất nhiều nơi. Cây dễ trồng và có khả năng thích nghi tốt. Chính vì vậy, chúng được nhiều người lựa chọn để trồng với nhiều mục đích khác nhau.
Đặc điểm hình thái
Cây Gừa là loại thực vật thân gỗ, sở hữu kích thước lớn. Cây có chiều cao trung bình từ 15 đến 20m. Nếu được trồng trong điều kiện thích hợp, cây có thể phát triển lên đến 30m. Chúng có khả năng phân nhánh cao và cành mọc ngang hướng ra xung quanh. Thân và cành Gừa khỏe mạnh và có độ dẻo dai cao. Do đó, chúng rất thích hợp để tạo dáng để trở thành cây bonsai. Ngoài ra, trên cành và thân Gừa còn có những sống gờ hoặc các cục bướu nổi lên. Đây là kết quả của quá trình sinh trưởng nhanh chóng của cây. Cây mọc ra những rễ phụ nhỏ hướng xuống đất trông rất độc đáo. Các rễ này được hình thành và phát triển vào mùa mưa để hút nước.
Lá Gừa nhẵn bóng, hình trái xoan nhọn ở đầu. Chúng có màu xanh khá đậm, mặt trên của lá đậm hơn so với mặt dưới của lá. Do mặt trên tiếp xúc với nhiều ánh sáng mặt trời hơn. Các lá có kích thước nhỏ, mọc so le nhau với chiều rộng 5-6cm và chiều dài 10-15cm. Lá cây mọc dày và sát nhau nên nhìn rất xum xuê và xanh tốt. Bên cạnh đó, cây Gừa có hoa nở mỗi năm một lần. Khi hoa tàn, cây sẽ cho ra quả vào khoảng tháng 9 tới tháng 12. Quả Gừa có dạng hình cầu và xanh khi non. Chúng ngả sang màu vàng sọc đỏ khi chín. Đặc biệt, quả không có cuống. Chúng mọc trực tiếp từ chùm quả trên các cành nhánh hoặc ngọn cây.
Ý nghĩa phong thủy của cây Gừa
Trong phong thủy, cây Gừa mang đến sự may mắn, thịnh vượng cho người trồng. Lá cây xanh tốt, mọc xum xuê đại diện cho tài lộc và sức sống dồi dào. Cây có phiến lá dày và xanh đậm tạo cảm giác đủ đầy và khỏe mạnh. Bên cạnh đó, thân cây chắc chắn nhưng không kém phần dẻo dai mang ý nghĩa về sự cân bằng. Trên thân và cành mọc những rễ phụ rủ xuống tạo nên “thương hiệu” cho loại cây này. Với sự mềm dẻo và cành lá xanh tốt, sum xuê. Nên cây chiếm được nhiều tình cảm của những người chơi bonsai.
Cây có thể uốn được nhiều dáng khác nhau, tùy vào sở thích của mỗi người. Mỗi dáng cây mang ý nghĩa khác nhau, thể hiện sự mong muốn của người trồng. Ngoài ra, cây Gừa chỉ phát triển theo hướng Cát Tường nếu được trồng đúng chỗ. Cây giúp tăng sinh khí, yểm trợ những mảnh đất xấu.
Phân biệt cây Gừa và cây Sanh
Hiện nay, có rất nhiều người nhầm cây Gừa với cây Sanh. Bởi lẽ, hai loại cây này đều thuộc họ dâu tằm Moraceae. Tuy nhiên, bạn chỉ cần quan sát kỹ một chút là có thể dễ dàng phân biệt được chúng. Theo đó, bạn cần dựa vào lá, rễ hoặc quả của chúng để phân biệt. Lá cây Gừa dày, màu xanh thẫm và có kích thước lớn hơn so với lá cây Sanh.
Bên cạnh đó, quả cây Sanh có màu vàng khi chín và bên trong có hạt. Trong khi đó, quả cây Gừa có màu sọc đỏ khi chín. Thêm một đặc điểm nữa để phân biệt hai loại cây này đó chính là rễ. Trên thực tế, rễ cây Sanh gần như nằm trọn dưới lòng đất. Còn rễ cây thường dày đặc và nổi lên phía trên mặt đất. Chỉ với những đặc điểm cơ bản trên, bạn có thể phân biệt được cây Sanh và cây Gừa dễ dàng.
Công dụng nổi bật của cây Gừa
Không chỉ sở hữu vẻ ngoài nổi bật, cây Gừa còn mang lại rất nhiều công dụng tuyệt vời. Chính vì lẽ đó, cây được trồng phổ biến ở khắp mọi nơi. Tuy nhiên, vẫn còn có không ít người chưa rõ về lợi ích mà loại cây này đem lại. Hãy đọc những thông tin dưới đây để hiểu rõ hơn nhé!.
Dùng làm cây công trình
Hiện nay, cây Gừa được trồng nhiều ở các khu công trình công cộng. Chúng có sức sống mạnh mẽ cùng thân cành dẻo dai. Do đó, có thể trồng ở khu vực trống mà ít lo bão lũ làm gãy đổ. Cây có tán lá rộng và cành lá xum xuê nên được trồng để tạo bóng mát và cải thiện cảnh quan.
Bên cạnh đó, cây có khả năng hấp thụ bụi bẩn trong không khí rất tốt. Điều này giúp cho môi trường sống trong lành và sạch sẽ hơn. Cây Gừa khá dễ sống, ít cần đến sự chăm sóc kỹ càng như một số loại cây khác. Trên thân và cành cây lại có những rễ phụ mọc rủ xuống tạo nét đẹp riêng biệt. Chính vì vậy, chúng là loại cây được nhiều công trình ưa chuộng.
Dùng làm cây bonsai
Cây Gừa là loại thực vật có thân cây dẻo dai, dáng đẹp và tuổi thọ cao. Do đó, chúng rất thích hợp để làm cây trang trí hoặc cây bonsai. Người nghệ nhân có thể uốn nắn cây thành nhiều dáng khác nhau. Bên cạnh đó, cây Gừa bonsai có thể kiểm soát kích thước vừa hoặc nhỏ. Tùy thuộc vào nhu cầu và sở thích của người mua.
Đặc biệt, lá cây Gừa bonsai xum xuê nên có thể cắt tỉa tạo form rất đẹp. Ngoài ra, các rễ cây mọc trên mặt đất cũng có thể được tận dụng để uốn. Hiện nay, nhiều nghệ nhân dùng thuốc tạo rễ và tưới ẩm cho cành và thân cây. Với mục đích kích thích cây ra nhiều rễ hơn và phục vụ cho nghệ thuật. Cây Gừa bonsai cũng được trồng trên hòn non bộ, bể cá như cây cảnh trang trí. Mang đến hình ảnh thiên nhiên vừa đẹp vừa gần gũi con người.
Điều chế thuốc chữa bệnh
Bên cạnh những công dụng trên, cây Gừa còn được ứng dụng trong Đông Y. Trong đó, bộ phận lá và rễ cây được nhiều người sử dụng. Mọi người thường thu hoạch rễ, lá cây để sắc thuốc. Bài thuốc này có thể chữa được các bệnh đau mỏi xương khớp, tiêu viêm, ích tiểu, cảm và sốt.
Cây Gừa hợp với mệnh và tuổi gì?
Khi trồng bất kỳ loại cây nào, mọi người thường cân nhắc đến yếu tố phong thủy. Và loại cây này cũng không phải là ngoại lệ. Trong phong thủy, cây Gừa hợp với mệnh Mộc do có lá màu xanh lục và thân cây màu nâu. Bên cạnh đó, cây cũng hợp với các tuổi sau:
- Mậu Tuất 1958
- Canh Dần 1950
- Tân Mão 1951
- Nhâm Tý 1972
- Canh Thân 1980
- Mậu Thìn 1988
- Nhâm Ngọ 2002
- Quý Sửu 1973
- Kỷ Hợi 1959
- Quý Mùi 2003
- Tân Dậu 1981
- Kỷ Tỵ 1989
Những người thuộc mệnh và tuổi trên trồng cây Gừa sẽ rất tốt. Mang lại hạnh phúc, tài lộc cho bản thân và gia đình. Đồng thời, gặt hái được nhiều thành công trong cuộc sống và công việc.
Liệu có nên trồng cây Gừa trước nhà hay không?
Khi muốn trồng bất kỳ loại cây nào, bạn cần phải xem xét hai phương diện quan trọng đó là: Tính thẩm mỹ và phong thủy. Dựa vào đó, bạn có thể cân nhắc và đưa ra quyết định của mình.
Phương diện thẩm mỹ
Việc trồng cây Gừa trước nhà hay trong nhà đều được. Tuy nhiên, bạn cần phải lựa chọn vị trí trồng phù hợp và biết cách chăm sóc cây. Cây Gừa là loại cây cảnh đẹp, xanh tốt quanh năm và dễ trồng. Đặc biệt cây có dáng đứng rất đẹp. Chính vì vậy, việc trồng cây này trước nhà sẽ giúp ngôi nhà trở nên nổi bật hơn. Đồng thời cải thiện cảnh quan xung quanh nhà một cách hiệu quả.
Phương diện phong thủy
Trong phong thủy, cây Gừa mang lại vận khí tốt và mệnh Cát Tường cho gia chủ. Do đó, bạn có thể trồng loại cây này trước nhà. Tuy nhiên, bạn không nên trồng một cây Gừa đại thụ đứng một mình trước nhà. Bởi vì, cây sẽ che mất ánh sáng mặt trời và làm cho ngôi nhà có nhiều âm khí hơn. Thay vào đó, bạn có thể trồng cây Gừa bonsai và trồng tối thiểu 2 cây trở lên.
Hướng dẫn cách trồng cây Gừa chuẩn kỹ thuật
Cây Gừa sinh trưởng tốt nhất ở những nơi có khí hậu nhiệt đới ẩm mưa nhiều và nóng. Chính vì vậy, chúng rất thích hợp với khí hậu nước ta. Hiện nay, có hai cách nhân giống loài cây này đó là phương pháp gieo hạt và phương pháp giâm cành. Trong đó, phương pháp gieo hạt giúp cây mọc nhanh nhưng tỷ lệ sống sót rất thấp. Bởi vì, cây mẫn cảm cao với điều kiện môi trường khi gieo. Chính vì vậy, nên sử dụng phương pháp giâm cành để giúp cây có khả năng sống sót cao hơn. Đặc biệt, cành Gừa lại dễ kiếm hơn so với hạt Gừa nên phương pháp giâm cành càng được sử dụng phổ biến.
Bên cạnh đó, lựa chọn loại đất thịt giàu mùn và dinh dưỡng để làm đất trồng cây. Có như vậy, cây Gừa mới có thể sinh trưởng và phát triển tốt nhất. Nên tránh chọn loại đất cát ít dinh dưỡng hoặc đất sét. Để tiến hành giâm cành, bạn nên chọn cành từ cây mẹ khỏe mạnh và không bị sâu bệnh. Sau đó, đem cành giống trồng vào trong hố hoặc chậu đất đã chuẩn bị trước đó. Để cành sớm ra rễ và nhanh lớn hơn, bạn có thể ngâm cành vào dung dịch kích thích.
Đồng thời, cắt tỉa bớt lá thưa để cành được cung cấp chất dinh dưỡng đầy đủ hơn. Từ đó, cành sẽ phát triển nhanh hơn. Khi giâm cành xong, bạn tiến hành tưới nước hằng ngày. Chú ý không được tưới quá nhiều vì có thể dẫn đến cây bị ngập úng. Sau khoảng vài tháng, cây ra rễ chắc chắn.
Hướng dẫn cách chăm sóc cây Gừa đúng cách
Để giữ cây được phát triển toàn diện, bạn cần phải chăm sóc chúng cẩn thận. Tuy nhiên, bạn không cần phải quá lo lắng vì cây Gừa là loại cây dễ sống. Vì vậy, bạn không cần tốn quá nhiều công sức cũng như thời gian chăm sóc. Bạn cần phải đáp ứng được những điều kiện dưới đây khi chăm sóc cây Gừa.
Ánh sáng
Cây Gừa sở hữu kích thước to, lá mọc dày nên rất ưa sáng và nhu cầu quang hợp cao. Do đó, bạn nên trồng cây có những khu vực thoáng đãng, rộng rãi. Đặc biệt phải có nhiều ánh nắng để cây có môi trường phát triển và quang hợp tốt nhất.
Đất trồng và phân bón
Loại đất thích hợp nhất để trồng cây Gừa đó chính là đất thịt. Để cây nhanh lớn hơn, bạn có thể bón thêm phân chuồng, vỏ trấu và mùn cưa. Trong quá trình sinh trưởng của Gừa, đất sẽ bị bạc màu dần. Chính vì vậy, bạn cần phải bón phân định kỳ để đất giữ được độ màu mỡ nhất định.
Tưới nước
Cây có nhiều lá nên mức độ thoát nước cũng cao. Do đó, bạn nên tưới nhiều nước cho cây mỗi ngày để cây xanh tốt, khỏe mạnh. Đặc biệt vào những ngày nắng gắt. Đối với những cây nhỏ, bạn có thể tưới cả cành và thân để rễ phụ của cây hút nước.
Cắt tỉa và phòng trừ bệnh hại
Để có một cây Gừa bonsai đẹp, bạn không thể quên cắt tỉa thường xuyên cho cây. Việc tỉa thưa và loại bỏ bớt những cành thừa giúp cây đón nhận được ánh nắng một cách tốt nhất. Đồng thời, giảm gánh nặng về dinh dưỡng cho cây. Trong trường hợp cây bị bệnh, bạn nên cắt tỉa các cành lá bị bệnh để tránh lây lan. Phần rễ phụ nếu mọc nhiều gây vướng víu bạn cũng nên cắt tỉa gọn gàng để đảm bảo tính thẩm mỹ.
Những câu hỏi thường gặp liên quan đến cây Gừa
Cây Gừa có đặc điểm sinh trưởng như thế nào?
Để cây Gừa được phát triển tốt nhất, bạn nên hiểu rõ đặc điểm sinh trưởng của chúng. Theo đó, cây Gừa là loại cây ưa ánh sáng. Chúng thích hợp sống trong điều kiện khí hậu nóng ấm. Bên cạnh đó, cây chịu lạnh và chịu hạn kém.
Cây Gừa cho ra hoa vào tháng mấy?
Trên thực tế, cây Gừa chỉ cho ra mỗi năm một lần. Theo đó, cây ra hoa vào tháng 4-5 hằng năm. Sau thời điểm này, hoa rụng đi và bắt đầu cho ra quả. Khi ra quả, cây lại càng trở nên đẹp hơn bao giờ hết.
Nên đặt cây Gừa bonsai ở đâu?
Cây Gừa thuộc loại cây ưa ánh sáng. Vì vậy, bạn nên trồng cây ở những nơi có điều kiện ánh thật tốt. Khi đó, cây sẽ được hấp thụ ánh sáng mặt trời tốt nhất. Từ đó, cây sẽ phát triển nhanh và lá cây xanh hơn.
