Cây chàm quả cong (tên khoa học: Indigofera tinctoria hoặc Indigofera suffruticosa) là loại cây bụi nhỏ thuộc họ Đậu, thường cao từ 0,5 đến 1 mét . Cây nổi tiếng với công dụng làm nguồn thuốc nhuộm màu xanh chàm tự nhiên, đồng thời là vị thuốc quý trong y học cổ truyền.
Đặc điểm tự nhiên
Thân và cành: Thân nhỏ, phân nhiều nhánh, cành non thường có lớp lông tơ mịn màu trắng.
Lá: Lá mọc so le, thuộc dạng lá kép lông chim lẻ, gồm nhiều lá chét nhỏ. Khi lá phơi khô thường chuyển sang màu xanh lam hoặc xanh lục đậm.
Hoa: Cụm hoa mọc thành chùm ở kẽ lá, cánh hoa hình bướm thường có màu đỏ, vàng hoặc hồng.
Quả: Đúng như tên gọi, quả của cây có dạng hình dải hơi cong hoặc thẳng, dài từ 2 đến 4 cm, bên trong chứa khoảng 5 đến 12 hạt nhỏ.
Công dụng chính
Ngành nhuộm: Đây là nguồn nguyên liệu truyền thống lâu đời để chiết xuất thuốc nhuộm màu chàm tự nhiên, ứng dụng trong nhuộm vải, quần áo và nhuộm tóc.
Trong Y học cổ truyền: Toàn cây, lá và thân được sử dụng (thường được điều chế thành vị thuốc có tên là Thanh đại) có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, tiêu viêm, sát trùng và hạ sốt.
Cải tạo đất: Cây có khả năng cố định đạm tự nhiên nên rất hiệu quả khi trồng để che phủ đất, chống xói mòn và cải tạo đất nông nghiệp.
Chàm quả cong, tên tiếng Anh là true indigo (danh pháp khoa học là Indigofera tinctoria L.) là loài thực vật có hoa thuộc họ Đậu Fabaceae, một trong các nguồn cung cấp dời đầu của thuốc nhuộm màu chàm (indigo).